home

PROJECTEN

ARME KANT VAN NEDERLAND/EVA
Geschiedenis

Inleiding
Werkgroep Arme Kant van Nederland/EVA
Opdrachtgevers
Hoogtepunten

Inleiding

De oecumenische campagne tegen armoede en verrijking bestaat sedert het midden van de jaren tachtig. Trekkers zijn geweest de landelijke werkgroepen 'De arme kant van Nederland' (ontstaan september 1987) en 'Economie, Vrouwen en Armoede' (ontstaan juni 1984 uit de ontmoetingen 'Kerkvrouwen-Bijstandsvrouwen'). De twee werkgroepen kennen een verschillende geschiedenis en zijn sinds 1997 gefuseerd tot de werkgroep Arme Kant van Nederland/EVA.

De werkgroep ‘De Arme Kant van Nederland’ bestaat sinds 29 september 1987, toen onder de verantwoordelijkheid van de Raad van Kerken in Nederland en het Arbeidspastoraat DISK de eerste kerkelijke conferentie tegen verarming in Nederland plaatsvond onder de titel die later ook de naam van de werkgroep zou worden. De werkgroep is de spil van de kerkelijke anti-armoedebeweging en heeft van daaruit contacten gezocht met andere netwerken, zoals die van zelforganisaties van ervaringsdeskundigen, van de directeuren van sociale diensten, wetenschappers, journalisten en ambtenaren. In de loop van de tijd is naast het proces van verarming ook dat van verrijking sterker in de aandacht komen te staan.

De werkgroep EVA bestaat sinds 1984 en haar ontstaan komt voort vanuit de ontmoetingen tussen Kerkvrouwen en Bijstandsvrouwen. Deze ontmoetingen hebben geleid tot bondgenootschap vanuit de kerken in de armoedestrijd van vrouwen. Het EVA-netwerk richt vooral op het ontwikkelen, verdiepen en verbreden van het bondgenootschapmodel met mensen, organisaties die solidair zijn met armgemaakte vrouwen. De betrokkenen doen dit vanuit het genderperspectief rond zorg en arbeid. Er wordt een relatie gelegd tussen huwelijks- en gezinsdenken; het ontbreken van juridische en economische rechten uit zorgarbeid en armoede van vrouwen.

Werkgroep Arme Kant van Nederland/EVA

Vanaf 1995 en 1996 wordt in de campagne 'Armoede is onrecht' nauw samengewerkt door beide werkgroepen, en sinds 1 januari 1997 zijn beide werkgroepen opgegaan in de werkgroep Arme Kant van Nederland/EVA.

De werkgroep Arme Kant van Nederland/EVA is in de periode 1997 tot en met 1999 bezig met de uitvoering van de campagne 'Armoede is onrecht'; campagne tegen verarming en verrijking’. Dit motto is ontleend aan de openingsrede, die ds. Wim R. van der Zee, algemeen secretaris Raad van Kerken in Nederland hield tijdens de eerste conferentie 'De arme kant van Nederland', 29 september 1987. "En toch is armoede onrecht! Horen en roepen, dat kunnen we doen. Niet meer en niet minder. Daarom zijn we vandaag bij elkaar. Wellicht hebben we geen pasklare antwoorden en oplossingen. Maar we willen uitdrukkelijk de armoede in Nederland opnieuw uit de onzichtbaarheid halen en in beeld brengen. En er ook nog bij zeggen: armoede in Nederland, mensonterend en godgeklaagd."

Sinds 1998 zijn onder impuls van Arbeidspastoraat DISK uit de campagne 'Om sociale gerechtigheid' de activiteiten rond 'Gelijker = Rijker' gegroeid. Een belangrijk onderdeel zijn de activiteiten, gericht op het vereffenen van de gevolgen voor rijken en armen tengevolge van de verandering van het belastingstelsel in 2001.

Dezelfde werkgroep is de landelijke motor in de thans lopende campagne 'Om sociale gerechtigheid - campagne tegen verarming en verrijking’. De uitwerking van uitgangspunten en werklijnen van deze campagne zijn verschenen in de beleidsnotitie ‘Oecumenische campagne tegen verarming en verrijking. Beleids- en werkplan 2000, 2001 en 2002 onder verantwoordelijkheid van Raad van Kerken in Nederland en Arbeidspastoraat DISK'. Deze notitie is in de loop van 1999 goedgekeurd door de Raad van Kerken in Nederland en het algemeen bestuur DISK en begin 2000 verschijnt de formele versie. Het beleidsplan is vertaald naar een driejarenwerkplan, dat elk jaar concreet wordt ingevuld.

De landelijke werkgroep verzorgt communicatie en biedt service aan een netwerk van ongeveer 150 groepen: of Arme Kant-groepen, of EVA-groepen of Arme Kant/EVA-groepen. Tevens heeft de werkgroep via de werkorganisaties van de deelnemende kerken in de Raad van Kerken in Nederland werklijnen naar de diaconale groepen en instellingen van de plaatselijke kerken: gemeenten en parochies.

Opdrachtgevers

De opdrachtgevers van dit landelijk oecumenisch werk zijn de Raad van Kerken in Nederland en het Arbeidspastoraat DISK. Binnen het gegeven mandaat van de Raad van Kerken in Nederland heet de werkgroep een projectgroep. In periodes van telkens drie jaar wordt er op grond van een beleidsnota een mandaat gegeven, dat uitgewerkt wordt in jaarlijkse werkplannen. Verschillende kerken hebben geparticipeerd, evenals verscheidene religieuze instituten, de laatste met name in financiële zin. Zonder deze betrokkenheid van de religieuze instituten zou het landelijk oecumenisch werk waarschijnlijk niet meer bestaan. Tijdens de huidige mandaatperiode is een belangrijke subsidie ontvangen vanuit een organisatie van katholieke vrouwen. Deze subsidie is geoormerkt voor het deelproject ‘Als je er alleen voor staat’, dat vanaf 2001 in gang is gezet.

Deze jarenlange aandacht voor de processen van verarming en verrijking in de samenleving hangt samen met het besef, dat deze voortkomt uit de eigen missie, die kerken hebben. Deze inzet binnen de economische wereld komt wezenlijk voort uit de missionaire en diaconale hoofdtaken, die kerken zichzelf stellen.

Hoogtepunten

Enkele hoogtepunten uit de geschiedenis van de werkgroepen waren:
  • Conferentie 'De arme kant van Nederland', 29 september 1987
  • Conferentie 'De arme kant van Nederland - één jaar later', 4 oktober 1988
  • Mede-organiseren door Kerkvrouwen - Bijstandsvrouwen van 'Het huwelijk van de eeuw'; een actie gericht op juridische en economische gevolgen van het ondertekenen van het huwelijkscontract, september 1989
  • Landelijke ontmoetingsdagen Kerkvrouwen-Bijstandsvrouwen/EVA, 1989 - 1997
  • Open Deur vakantieweken voor bijstandsvrouwen, 1989 - 1993
  • Strategietrainingen Kerkvrouwen - Bijstandsvrouwen/EVA, 1989 - 1997
  • Kadertrainingen Kerkvrouwen - Bijstandsvrouwen/EVA, 1989 - 1997
  • Weerbaarheidstrainingen voor bijstandsvrouwen, 1990 - 1993
  • Manifestatie 'Nederland tegen verarming', 19 mei 1990
  • Mede-organiseren Tribunaal Vrouwen tegen de Staat, 16 november 1990
  • Aanbieding aan minister WVC van rapport 'Armoede opgelost? Vergeet het maar!', 19 maart 1991
  • Forumdebat 'De arme kant van Nederland – 5 jaar later, 29 september 1992
  • Landelijke meeting 'Armoede raakt je', 24 april 1993
  • Preek- en protestmarathon tegen verarming, 28 september 1993
  • Tienjarig bestaan Kerkvrouwen-Bijstandsvrouwen, 1994
  • Campagne 'Adoptie van Kamerleden', 1993 - 1997
  • Startdag 'Arm & Rijk', 18 februari 1995
  • Oplappen door Smartlappen, eerste smartlappenfestival op 9 december 1995
  • Manifestatie 'Deelnemen en meedelen', 1 juni 1996
  • Opknappen door smartlappen, tweede smartlappenfestival op 19 april 1997
  • Oprichting in april 1997 van het Platform Armoedebestrijding KHV door de Raad van Kerken in Nederland, het Humanistisch Verbond en Humanitas en de vakcentrales FNV en CNV
  • Jubileumbijeenkomst 'De arme kant van Nederland - 10 jaar later', 30 sept. 1997
  • Conferentie 'Rechtvaardige belastingen in de 21e eeuw', 30 januari 1998
  • Aanbieden van de 100.000 handtekeningen ‘Welvaart is van iedereen. Meer voor de minima’ aan minister Klaas de Vries van Sociale Zaken en Werkgelegenheid op 3 december 1998
  • Conferentie 'Gelijker = Rijker', 29 januari 1999
  • Opknappen door smartlappen, derde smartlappenfestival op 13 maart 1999
  • Jubileumbijeenkomst 'Van EVA naar Vrouwe Fortuna in de 21ste eeuw', 18 juni 1999
  • Coalitieberaad Inkomensherverdeling ‘Welvaart is van iedereen. Meer voor de minima’ van 7 september 1999
  • Opknappen door smartlappen, vierde smartlappenfestival op 1 april 2000
  • Coalitieberaad Inkomensherverdeling ‘Welvaart is van iedereen. Meer voor de minima’ van 5 september 2000
  • Manifestatie ‘Om sociale rechtvaardigheid’, 30 oktober 2000 samen met een brede Alliantie van organisaties
  • Geen smartlap zonder doornen, vijfde smartlappenfestival op 7 april 2001
  • Rijkdom verarmt, debat op 5 juni 2001 waarbij het Platform Armoedebestrijding KHV (kerken, humanisten en vakcentrales) wordt opgeheven, omdat er de Alliantie voor Sociale Rechtvaardigheid voor in de plaats is gekomen
  • Hoogste tijd voor sociale rechtvaardigheid, manifestatie Alliantie voor Sociale Rechtvaardigheid, 18 april 2002
  • 1,2 … tel mee, zesde smartlappenfestival, 27 april 2002
  • Bijeenkomst 'De arme kant van Nederland – 15 jaar later', 24 september 2002

home