home

PROJECTEN

ZONDAG VAN DE ARBEID
BIDDAG VOOR GEWAS EN ARBEID
DANKDAG VOOR GEWAS EN ARBEID


WERKEN MET WAARDEN

Inleiding
Werken met waarden
Themabrochure 'Werken met waarden'
Handreiking
Stof voor bezinning en gesprek

Inleiding

Het arbeidspastoraat DISK maakt elk jaar gespreks- en werkmateriaal voor de viering van de biddag voor gewas en arbeid of de zondag van de arbeid of de dankdag voor gewas en arbeid. De voorbereidingen vinden landelijk plaats in nauwe samenwerking tussen de rooms-katholieke kerk en verschillende protestantse kerken. De protestantse kerken kennen het gebruik van de biddag (op 9 maart 2005) en de dankdag voor gewas en arbeid (op 2 november 2005). De rooms-katholieke kerk adviseert de zondag van de arbeid op of rond 1 mei te vieren (in 2005 op 1 mei).

omhoog

Werken met waarden

Het thema voor het jaar 2005 is 'Werken met waarden'. In het economisch en maatschappelijk handelen spelen waarden een grote rol. In de politiek wordt vaak sociaal en solidair, verantwoord en duurzaam als referentiekader aangegeven, en in de bedrijfswereld is in de laatste tien jaar het debat over maatschappelijk verantwoord ondernemen flink ontwikkeld. In de debatten over de hoofdkoers van het sociaal-economisch handelen gaat het telkens om de onderliggende waarden. Wie goed rondkijkt kan zien, dat de lokale parochies en gemeenten in dit debat geen grote rol spelen. Vaker wordt in bedrijfskringen dan ook gevraagd: waar is de kerk? Wie in kerken rondkijkt merkt dat waarden er een grote rol spelen. Het handelen is op God gericht, op mensen, op de schepping, dieren en milieu, op verleden en toekomst en dezelfde grondwaarden komen telkens terug. Ook hier wordt vaak sociaal en solidair, verantwoord en duurzaam als referentiekader aangegeven. Binnen de kerken wordt vaker de vraag gesteld: waar is de samenleving? Er blijkt gesprek nodig om de verschillende praktijken en het verschillende handelen bij elkaar te brengen. Welke waarden hanteren gelovigen in hun eigen leven, als gelovigen in de parochie of gemeente, als betaald of onbetaald werker in de samenleving? Zijn er overeenkomsten, zijn er verschillen. Hoe komt dat? Kan de kerkelijke wereld meespreken en meedoen over werken met waarden? Zo'n actueel thema, dat ons allen raakt, is een uitnodiging om er in de parochies en gemeenten aandacht aan te geven, ook in de liturgische vieringen.

omhoog

Themabrochure 'Werken met waarden'

Voor de verschillende gelegenheden kunnen parochies en gemeenten allereerst gebruik maken van de themabrochure 'Werken met waarden', die bestaat uit twee delen.
In het eerste deel brengen zes teksten ervaringen, analyses, vragen en verwerkingsmogelijkheden rond het thema in beeld, met een nadruk op de Nederlandse context. Elke tekst belicht een ander aspect en is bedoeld voor gebruik in gesprek of bezinning of in diaconie of catechese. De teksten en verhalen uit het eerste deel van deze brochure zijn elk te gebruiken voor in groepsgesprekken. Tussen de teksten door staan allerlei korte impressies en ervaringsverhalen. Elke tekst eindigt met gespreksvragen.
1. De tekst 'werken met waarden´ pakt het thema breed op en schetst hoe het in de samenleving leeft. Wat zijn onze waarden eigenlijk? Hoe weerspiegelt de samenleving onze waarden en wat is de rol van markt en geld daarbij?
2. In de tekst 'Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen' wordt kort geschetst wat MVO inhoudt.
3. Wat de ervaringen van kerkelijke werkers met het thema zijn wordt naar voren gebracht in de tekst 'MVO in een kerkelijke praktijk?'
4. MVO heeft met economie en dus ook met geld te maken. De vraag of dat nu iets is waar de kerken zich mee bezig zouden moeten houden, wordt gesteld in de tekst 'MVO: een kwestie van God én Mammon dienen?'
5. Op wat voor wijze parochies en kerkelijke gemeenten met MVO bezig zouden kunnen zijn, wordt geschetst in de tekst 'Lokale kerken doen aan MVO?'
6. Wie een gesprek over waarden zou willen voeren, vindt daarvoor aanwijzingen en een spelvorm in de tekst 'Het gesprek over waarden'.
Het tweede deel van het boekje is gericht op gebruik in liturgische vieringen rond de biddag voor gewas en arbeid op 9 maart 2005, de zondag van de arbeid op 1 mei en de dankdag voor gewas en arbeid op 2 november. Voor elk van deze dagen staan er rond de bijbellezingen overwegingen voor de predikanten, suggesties voor liederen en voorbeden. Voor wie verder wil lezen, spreken en doen geven de laatste pagina's van het boekje bruikbare informatie en suggesties.

omhoog

Handreiking

Wie als pastor of predikant, catecheet of diaconaal werker meer teksten of suggesties voor gesprek en doen wil, kan gebruik maken van de 'Handreiking bij de themabrochure 'Werken met waarden'', die door landelijk bureau DISK wordt uitgegeven en alleen via bestelling verspreid wordt.
Dit boekje kent vier onderdelen. In het deel 'verdieping' staan theologisch-ethische en economische teksten, die informatie geven rond het thema 'Werken met waarden'.
De kern van het tweede deel wordt gevormd door teksten, voorbeden, gedichten bij de lezingen van de drie dagen waar het om gaat: biddag voor gewas en arbeid op 9 maart, de zondag van de arbeid op 1 mei en de dankdag voor gewas en arbeid op 2 november.
In het deel 'met de kinderen' is er aandacht voor kinder(neven)diensten of vieringen met kinderen. De teksten sluiten aan bij het thema werken met waarden. Er zijn verhalen voor kinderen van acht jaar en ouder, voor oudere kinderen en werkvormen. Ook in dit deel treft u teksten aan, die op te nemen zijn in liturgische vieringen, speciale themadiensten of woorddiensten.
In het deel 'gesprek, doen en informatie' geven we suggesties voor allerlei activiteiten, opgebouwd rond de woorden 'zien, oordelen en handelen'. Naast oriënteren en vieren in de liturgie biedt het dagelijkse doen van gemeente of parochie andere mogelijkheden om het thema werken met bezieling op te pakken. Denk aan catechese, leerhuis, gespreksgroep, diaconie, parochiële caritas instelling. We geven aandacht aan hoe met 'werken', 'waarden' en 'maatschappelijk verantwoord ondernemen' om te gaan en wijzen de weg naar een aantal mogelijkheden, waarmee het doen, ook buiten parochie of gemeente, kansen krijgt. Speciale aandacht is er voor de werkvorm spel. Het deel sluit af met informatie over boekjes en adressen.

omhoog

Stof voor bezinning en gesprek

Deze werkboekjes zijn niet bedoeld om alle problemen en vragen rond werken met waarden op te lossen. Bij de voorbereidende gesprekken rond dit thema is gebleken hoe ingewikkeld de materie is. Wie vervolgens opmerkt, dat kerken een plek zijn, waar waarden besproken, onderzocht en uitgedragen worden en op dit punt dus een belangrijke inbreng zouden hebben, merkt dat de werkelijkheid anders is. In kerken voelen we ons vaak onthand met de vele vragen rond maatschappelijk verantwoord ondernemen, waarden in relatie tot betaald en onbetaald werken. De ervaring leert dat het in gesprek blijven met elkaar erg zinnig is. Eerst om elkaar te kunnen begrijpen, om te leren elkaar aan te voelen in vragen en verlegenheden, en vervolgens om informatie uit te wisselen.
In de geloofsgemeenschap zijn we op de goede weg wanneer we in dit gesprek oog en oor willen ontwikkelen voor elkaar, elkaars werksituatie, voor mensen die door werk in de knel komen en daarmee verbonden samenlevingsvragen. Een parochie of gemeente biedt zo een platform om lucht geven aan de twijfels en de vragen, juist ook om inspiratie en moed op te doen om te leven als mens die zich met andere mensen verbonden weet met en in God. Wanneer de kerk zo doende een plek wordt waar op een uitnodigende en creatieve wijze omgegaan wordt met de waarden van waaruit we leven en werken, dan wordt ze wellicht zelf ook een plek die een bijdrage in het maatschappelijk debat en handelen kan bieden..

Hub Crijns

De themabrochure 'Werken met waarden' kost € 3,50 en de 'Handreiking bij de brochure 'Werken met waarden'' € 4,00. De boekjes zijn te bestellen bij landelijk bureau DISK, Luijbenstraat 17, 5211 BR 's-Hertogenbosch tel. 073 - 6128201, e-mail: disk@planet.nl of raadpleeg de bestellijst: bestelformulier

Klik hier voor informatie over het materiaal voor de andere jaren.

omhoog

home