Hoe bereid je je voor op een gesprek over je 'resterende verdiencapaciteit'?
Stel je voor: je zit tegenover een UWV-arts en iemand van het claimteam.
Het gesprek gaat over je 'resterende verdiencapaciteit'. Dat klinkt zwaar, en dat is het ook. Het bepaalt je uitkering, je toekomst en hoeveel ruimte je hebt om te re-integreren.
Je wilt niet met lege handen aanschuiven. Je wilt weten waar je aan toe bent en hoe je jezelf het beste presenteert. Dit is je handleiding om je voor te bereiden, stap voor stap, zonder poespas.
Wat je nodig hebt voor het gesprek
Voordat je überhaupt aan tafel gaat, moet je je spullen op orde hebben. Zonder voorbereiding loop je het risico dat je belangrijke informatie mist of dat je je verhaal niet helder krijgt.
Je hebt een map of digitale folder nodig met al je documenten. Print dingen uit, ook al is er een digitale omgeving. Papier geeft overzicht en rust.
Verzamel je medische dossier, inclusief alle specialistenbrieven, fysiotherapie-verslagen en psychologische evaluaties. Zorg dat je een overzicht hebt van je eigen beschrijving van je klachten en beperkingen.
Neem je laatste WIA-beschikking mee en de brief waarin het gesprek is aangekondigd. Die brief bevat namen, data en een agenda. Zorg ook voor een notitieblok en een pen. Je wilt tijdens het gesprek notities kunnen maken zonder op je telefoon te zitten.
Denk ook aan praktische dingen: een flesje water, een ID-bewijs en een pasje voor je OV-chipkaart. Het UWV-kantoor is soms lastig te bereiken, dus reken op 15 tot 20 minuten extra reistijd.
Als je moeite hebt met lopen, vraag dan bij binnenkomst direct naar een parkeerplek dichtbij de ingang. Je kunt ook iemand meenemen, zoals een familielid of een coach van een re-integratiebureau. Diegene mag niet voor je praten, maar kan wel aantekeningen maken en je steunen.
Stap 1: Analyseer je eigen situatie
Begin met een eerlijke blik op jezelf. Wat kan je nog wel en wat niet meer? Schrijf het op.
Denk niet in termen van 'ik ben lui' of 'ik ben lui', maar in concrete handelingen.
Kan je nog 2 uur achter elkaar zitten? Kan je een boodschappenlijstje van 10 items onthouden? Kan je een uur telefonisch overleggen zonder hoofdpijn?
Gebruik een eenvoudig schema. Maak twee kolommen: 'fysiek' en 'mentaal'.
Vul per kolom 5 tot 7 taken in die je dagelijks tegenkomt. Bij fysiek: tillen, staan, lopen, typen. Bij mentaal: concentreren, plannen, omgaan met stress, communiceren. Wees specifiek. Schrijf niet 'ik ben snel moe', maar 'ik kan maximaal 3 uur aaneengesloten werken zonder dat mijn concentratie wegzakt'.
Neem hier 1 tot 2 uur voor. Haal je agenda erbij en kijk naar de afgelopen 4 weken.
Hoeveel uur per dag was je productief? Wanneer kreeg je klachten? Noteer het. Dit is je basis voor het gesprek.
Je kunt pas uitleggen wat je beperkingen zijn als je ze zelf scherp hebt. Veelgemaakte fout: te positief of te negatief inschatten. Wees realistisch.
Zeg niet 'ik kan alles' als je pijn hebt na 10 minuten. En zeg niet 'ik kan niets' als je nog wel een half uur kunt wandelen. Het UWV kijkt naar wat redelijk is, niet naar een ideaalplaatje.
Stap 2: Verzamel en orden je documenten
Je documenten zijn je bewijsmateriaal. Zonder goede stukken kan het UWV je verhaal niet serieus nemen.
Begin met het laatste UWV-advies en je WIA-beschikking. Die geven aan wat je huidige status is.
Daarnaast heb je medische stukken nodig. Vraag bij je huisarts en specialisten een overzicht op. Dat mag geen probleem zijn; je hebt recht op je eigen dossier. Order je documenten chronologisch.
Begin met de oudste en eindig met de nieuwste. Gebruik een map met tabbladen: 'medisch', 'WIA', 'sollicitaties', 're-integratieverslagen'.
Als je digitaal werkt, maak dan een map op je computer met dezelfde structuur. Zorg dat je ook een back-up hebt op een USB-stick of in de cloud. Voeg een eigen verklaring toe.
Schrijf op 1 A4 hoe je je situatie ervaart. Gebruik heldere taal. Bijvoorbeeld: 'Ik heb chronische rugklachten (hernia L4-L5) waardoor ik maximaal 1 uur kan zitten.
Daarnaast heb ik concentratieproblemen door medicatie.' Wees concreet, vermijd vage termen. Zorg dat je deze verklaring meeneemt en eventueel alvast stuurt naar het UWV.
Veelgemaakte fout: documenten te laat aanvragen. Specialistbrieven kunnen weken op zich laten wachten. Vraag ze minimaal 4 weken voor het gesprek aan.
Controleer ook of alle stukken leesbaar zijn en ondertekend. Een onvolledig dossier leidt tot vertraging of een ongunstige beoordeling.
Stap 3: Oefen je verhaal
Je verhaal moet kloppen en bekend voelen. Oefen daarom met iemand die je vertrouwt.
Dat kan een partner zijn, een vriend of een loopbaancoach. Vertel je verhaal alsof je tegenover de UWV-arts zit. Houd het bij de feiten. Gebruik voorbeelden uit je dagelijks leven.
Plan een oefensessie van 30 tot 45 minuten. Laat de ander vragen stellen die het UWV ook stelt: 'Hoeveel uur per week kunt u werken?', 'Kunt u een auto besturen?', 'Hoe omgaat u met stressvolle situaties?'. Oefen je antwoorden.
Wees niet te kort, maar ook niet te uitgebreid. Een antwoord van 2 tot 3 zinnen is vaak genoeg.
Let op je lichaamstaal. Zit rechtop, kijk de ander aan, praat duidelijk. Oefen ook hoe je rustig blijft als je een vervelende vraag krijgt.
Bijvoorbeeld: 'Waarom bent u niet eerder met re-integratie begonnen?' Je antwoord kan zijn: 'Ik had eerst medische behandeling nodig. Daarna ben ik actief gaan solliciteren, zie mijn overzicht.'
Veelgemaakte fout: te veel details geven. Blijf bij de kern. Je hoeft niet je hele levensverhaal te vertellen.
Focus op je beperkingen en wat je nog kunt. Oefen ook hoe je aangeeft als je een vraag niet begrijpt.
Zeg dan: 'Kunt u dat toelichten?' Dat is normaal en professioneel.
Stap 4: Ken je rechten en plichten
Je hebt rechten, maar ook plichten. Weet wat die zijn.
Als je een WIA-uitkering hebt, moet je meewerken aan re-integratie. Je moet solliciteren en passend werk accepteren, nadat je inzicht hebt gekregen in de WIA-keuring.
Maar je mag ook nee zeggen als iets echt niet kan. Het UWV beoordeelt of iets redelijk is. Lees de WIA-voorwaarden na.
Je vindt ze op de website van het UWV. Je hebt recht op een deskundige arts en een arbeidsdeskundige. Bereid je goed voor op het gesprek met de arbeidsdeskundige. Je mag iemand meenemen. Je mag vragen om een schriftelijke samenvatting van het gesprek.
Als je het niet eens bent met de uitkomst, kun je bezwaar maken tegen de WIA-beoordeling.
Doe dat binnen 6 weken. Ken ook je plichten.
Je moet je beschikbaar houden voor passend werk. Je moet je inspannen om te re-integreren. Als je dat niet doet, kan je uitkering worden verlaagd.
Zorg dat je kunt aantonen dat je je best doet. Houd een logboek bij van je sollicitaties en re-integratie-activiteiten.
Veelgemaakte fout: te passief zijn. Wacht niet tot het UWV iets voorstelt. Kom zelf met ideeën voor passend werk.
Laat zien dat je actief bent. Dat werkt in je voordeel.
Stap 5: Tijdens het gesprek
Je bent nu klaar om aan te schuiven. Blijf rustig en beleefd. Begin met een korte begroeting.
Zeg: 'Dank u wel voor de uitnodiging. Ik heb me goed voorbereid.' Leg je map voor je neer.
Je mag je aantekeningen gebruiken. Luister goed naar de vragen.
Neem de tijd om antwoord te geven. Het is oké om even na te denken. Gebruik je voorbeelden uit je oefening.
Zeg niet 'ik weet het niet', maar 'ik kan dat even opzoeken in mijn overzicht'.
Het UWV verwacht geen perfect verhaal, maar wel een eerlijk en consistent verhaal. Als je iets niet begrijpt, vraag dan om uitleg. Zeg: 'Kunt u uitleggen wat u bedoelt met resterend verdiencapaciteit?' Of: 'Hoe wordt dat berekend?' Het is jouw gesprek. Je mag vragen stellen.
Neem ook zelf notities. Noteer wie er aan tafel zitten, wat de belangrijkste punten zijn en wat er is afgesproken.
Veelgemaakte fout: te veel praten of te weinig. Houd het bij de kern.
Als je merkt dat je afdwaalt, stop dan even. Vraag: 'Is dit relevant voor het gesprek?' Zo blijf je bij de les. En als je moe wordt, geef dat aan. Je mag vragen om een korte pauze.
Stap 6: Na het gesprek
Je bent klaar, maar het werk is niet af. Binnen een week stuur je een bedankmail naar het UWV.
Vat samen wat er besproken is en wat je hebt afgesproken. Bijvoorbeeld: 'Bedankt voor het gesprek. We hebben afgesproken dat ik mijn sollicitatieoverzicht opstuur en dat u mij een schriftelijke samenvatting stuurt.' Vraag om een schriftelijke samenvatting van het gesprek. Dat is je bewijs.
Als er iets misgaat, heb je iets om op terug te vallen. Check je post en e-mail.
Het UWV stuurt meestal binnen 2 weken een beslissing. Als je het niet eens bent, dien dan op tijd bezwaar in.
Houd je acties bij. Zet een reminder in je agenda voor de volgende stap. Als je hebt afgesproken dat je solliciteert, doe het dan en noteer het.
Zo bouw je een dossier op dat laat zien dat je je inzet. Dat helpt bij een volgend gesprek.
Veelgemaakte fout: niets meer doen na het gesprek. Blijf proactief. Het UWV ziet graag dat je zelf de regie neemt. Stuur een update als je iets bereikt hebt, ook als het klein is.
Verificatie-checklist
- Map of digitale folder met documenten: medisch dossier, WIA-beschikking, eigen verklaring
- Overzicht van je beperkingen en mogelijkheden op 1 A4
- Oefensessie van 30-45 minuten met iemand die je vertrouwt
- Logboek van sollicitaties en re-integratie-activiteiten bijgehouden
- Notitieblok en pen mee voor tijdens het gesprek
- Begrip van je rechten en plichten volgens WIA
- Bedankmail verstuurd binnen 1 week na het gesprek
- Schriftelijke samenvatting van het UWV aangevraagd
- Bezwaartermijn van 6 weken in de gaten gehouden
- Volgende actie in agenda gezet met reminder