Ziekmelden bij de werkgever: Wat zijn je wettelijke rechten en plichten in 2026?
Je voelt je niet lekker, je hoofd bonkt en je buik draait om. Wat nu?
Je wilt je ziekmelden bij je werkgever, maar je bent onzeker over de regels. Mag je bellen of appen?
Moet je meteen een doktersbriefje meesturen? En wat als je baas boos wordt? In 2026 zijn de regels rond ziekteverzuim nog steeds helder, maar de uitvoering voelt soms ingewikkeld. Dit is je gids.
We gaan praktisch aan de slag, zonder ingewikkelde juridische taal. Je leest wat je wettelijke rechten en plichten zijn, zodat je met een gerust hart de juiste stappen zet.
Want ziek zijn is al vervelend genoeg.
Wettelijke regels bij het ziekmelden
Tijdstip van ziekmelden
De basis is simpel: je moet je ziekmelden zodra je weet dat je niet kunt werken.
De wet zegt ‘zo spoedig mogelijk’. Dat betekent niet pas om 17.00 uur als je dienst om 09.00 uur begon, maar meteen als het duidelijk is. Meestal is dat voor aanvang van je werkdag. Je belt je leidinggevende of de afdeling HR.
Doe je dat niet, dan kan dat gezien worden als onzorgvuldig verzuim. Dat kan consequenties hebben voor je loon.
Het moment van ziekmelden is cruciaal. Het start de officiële verzuimprocedure.
Vanaf dat moment ben je formeel ziek en begint de loondoorbetaling. Wacht je te lang, dan loop je het risico dat je werkgever je nog steeds als ‘niet ziek’ beschouwt. Houd het dus bij: bellen voor 08.00 uur of direct als je wakker wordt en voelt dat het niet gaat.
Manier van ziekmelden
Hoe je je ziek meldt, is niet wettelijk vastgelegd. Wel moet het duidelijk zijn.
De meeste bedrijven hebben een protocol: telefonisch of via een speciaal verzuimsysteem. Appen naar je collega is meestal niet voldoende. De werkgever moet weten dat jij, de werknemer, je ziek meldt en dat je niet kunt werken.
Geef een korte, duidelijke reden, bijvoorbeeld: ‘Ik heb koorts en kan niet komen.’ Meer hoef je niet te zeggen.
Vraag altijd om een bevestiging van je ziekmelding. Zo voorkom je discussies later.
Als je werkgever vraagt om een doktersverklaring, mag dat pas na de tweede ziektedag.
In 2026 blijft deze regel bestaan. Een werkgever mag niet eisen dat je meteen naar de huisarts gaat, tenzij dit in je cao anders is geregeld.
Rechten van de werknemer tijdens ziekte
Recht op privacy
Ziekte is persoonlijk. Je hoeft je klachten niet tot in detail te bespreken met je leidinggevende.
Je hebt recht op privacy. Alleen de bedrijfsarts mag medische informatie verwerken. Je werkgever mag alleen vragen hoe lang je denkt te verzuimen en wat je nog wél kunt doen.
Bijvoorbeeld licht werk of thuiswerken. Een diagnose of medisch dossier hoef je niet te delen.
De bedrijfsarts houdt zich aan het medisch beroepsgeheim. Hij of zij deelt alleen functionele informatie met je werkgever, zoals: ‘De werknemer is volledig arbeidsongeschikt’ of ‘De werknemer kan beperkte taken uitvoeren.’ Meer niet. Deze regel beschermt jouw privacy en zorgt voor een veilige sfeer. Je hebt recht op loon, ook als je ziek bent.
Recht op loondoorbetaling
In 2026 blijft de wetgeving consistent: je ontvangt minimaal 70% van je brutoloon gedurende 104 weken. De eerste twee jaar betaalt je werkgever dit door.
Daarna kun je een WIA-uitkering aanvragen bij het UWV. Dit recht is wettelijk vastgelegd en je werkgever mag hier niet van afwijken. Let op: 70% is het minimum.
In je cao of arbeidsovereenkomst staan vaak betere regelingen. Sommige bedrijven betalen 100% door, bijvoorbeeld voor de eerste 6 maanden.
Check altijd je cao. Zo voorkom je verrassingen op je loonstrook.
Plichten van de werknemer bij verzuim
Bereikbaarheid
Als je ziek bent, ben je niet verplicht om 24/7 bereikbaar te zijn. Wel moet je redelijk bereikbaar zijn voor contact over je re-integratie.
Dat betekent dat je je werkgever en de bedrijfsarts kunt bereiken. Ga je op reis? Meld dat altijd vooraf.
Meewerken aan re-integratie
Een weekendje weg zonder te melden kan problemen geven. Stel een voicemail in of laat een bericht achter in je verzuimsysteem.
Zo weten ze waar ze je kunnen bereiken. Als je niet reageert op oproepen van de bedrijfsarts, kan dat leiden tot een loonsanctie. Wees proactief en houd contact. Je bent verplicht mee te werken aan je herstel en re-integratie.
Dat betekent dat je de bedrijfsarts bezoekt, adviezen opvolgt en meewerkt aan een plan om weer aan het werk te gaan. Vraag je je af: mag je werkgever je verplichten om direct naar de bedrijfsarts te gaan? Weigering kan in ieder geval leiden tot stopzetting van je loon.
De Wet verbetering poortwachter verplicht je tot actieve deelname. Denk aan het doen van een passende oefening of het volgen van een online training. Samen met je werkgever en de bedrijfsarts stel je een plan op. Je hoeft niet meteen voltijd te werken, maar je moet wel laten zien dat je actief werkt aan herstel.
De rol van de bedrijfsarts en arbodienst
Oproep bedrijfsarts
Je werkgever schakelt een arbodienst in. De bedrijfsarts beoordeelt je ziekte en geeft advies over re-integratie.
Je krijgt een oproep voor een spreekuur. Het is belangrijk om hierop te reageren.
De bedrijfsarts bepaalt wat je nog kunt doen en hoe lang je vermoedelijk ziek bent. De bedrijfsarts mag alleen medische gegevens verwerken. Je werkgever krijgt alleen functionele informatie.
Medisch beroepsgeheim
Dit is vastgelegd door de Autoriteit Persoonsgegevens. Zo blijft je privacy beschermd.
De bedrijfsarts houdt zich aan het medisch beroepsgeheim. Hij of zij deelt geen diagnoses of details met je werkgever. Alleen informatie die nodig is voor re-integratie. Dit beschermt jou en zorgt voor een professionele benadering. Als je werkgever toch om details vraagt, mag je dit weigeren op basis van je privacy tijdens ziekteverzuim.
Wat te doen bij een conflict over de ziekmelding
Second opinion aanvragen
Ben je het niet eens met de beoordeling van de bedrijfsarts? Vraag dan een second opinion aan. Dit kan via je werkgever of de arbodienst.
De kosten zijn voor de werkgever, tenzij anders afgesproken. Een second opinion geeft je een onafhankelijk oordeel.
Je kunt ook zelf een arts raadplegen. Houd er rekening mee dat dit niet altijd direct invloed heeft op de beslissing van je werkgever.
Deskundigenoordeel UWV
Wel geeft het je meer zekerheid over je gezondheidssituatie. Als het conflict escaleert, kun je een deskundigenoordeel aanvragen bij het UWV. Dit is een onafhankelijke beoordeling van je arbeidsongeschiktheid.
In 2026 bedragen de kosten voor een deskundigenoordeel voor de werknemer €100.
Je werkgever betaalt hetzelfde bedrag. Het UWV beoordeelt of je werkgever genoeg doet aan re-integratie. Je vraagt het aan via het UWV-portal. Binnen enkele weken krijg je een uitspraak.
Dit oordeel kan helpen bij een juridisch conflict of een ontslagprocedure. Het is een krachtig middel om je rechten te beschermen.
Praktische tips voor je ziekmelding
- Meld je altijd tijdig: voor aanvang van je dienst of direct als je weet dat je niet kunt werken.
- Gebruik de juiste kanalen: bel je werkgever of gebruik het verzuimsysteem. Appen naar collega’s is niet voldoende.
- Houd je privacy: deel alleen functionele informatie. Medische details zijn voor de bedrijfsarts.
- Check je cao: soms heb je recht op meer loondoorbetaling dan het wettelijke minimum van 70%.
- Reageer op oproepen: wees bereikbaar voor de bedrijfsarts en je werkgever.
- Werk mee aan re-integratie: volg adviezen op en werk samen aan een plan.
- Vraag een second opinion als je het niet eens bent met de bedrijfsarts.
- Ken je rechten: een deskundigenoordeel van het UWV kost €100 en kan helpen bij conflicten.
Met deze stappen zorg je voor een soepel verloop van je ziekmelding.
Je beschermt je rechten en voorkomt onnodige stress. Ken je wettelijke rechten bij ziekte, want ziek zijn is al zwaar genoeg.